Activiteiten agenda

AGENDA 2026 – ACTIVITEITEN OP UITNODIGING EN DATA ONDER VOORBEHOUD 

11 APRIL 2026 – ALGEMENE LEDENVERGADERING

De jaarlijkse Algemene Ledenvergadering biedt een moment om terug te kijken op de projecten en ontwikkelingen van het afgelopen jaar binnen de VME. Het jaarverslag en de jaarrekening worden ter goedkeuring aan de leden voorgelegd, evenals mutaties in de bestuurssamenstelling. Tijdens de ALV worden onder meer nieuwe onderzoeken, erfgoedinitiatieven en financiële rapportages besproken. Leden krijgen daarnaast een vooruitblik op toekomstige activiteiten, thema’s en samenwerkingen op het gebied van monumentenzorg en architecturale geschiedenis.

EXCURSIE KOETSHUIS SION

Het Koetshuis Sion maakt deel uit van de historische buitenplaats Sion, waarvan de oorsprong teruggaat tot de 17e eeuw. Het koetshuis, ooit in gebruik voor paarden en rijtuigen, vormt een fraai voorbeeld van dienstgebouwen bij buitenplaatsen. Tijdens de rondleiding wordt aandacht besteed aan de landschappelijke structuur van het oude Sion, de rol van koetshuizen binnen de buitenplaatscultuur en de recente herbestemmingsmogelijkheden van Stadsherstel Den Haag die bijdragen aan het behoud ervan.

EXCURSIE HUIZE WELGELEGEN, RIJSWIJK

Huize Welgelegen is een elegant herenhuis dat zijn wortels heeft in de 18e eeuw, gebouwd als buitenplaats voor Haagse regenten. Het huis wordt gekenmerkt door classicistische proporties, symmetrische gevelindelingen en zorgvuldig ingerichte stijlkamers. Leden van de VME worden persoonlijk ontvangen en krijgen inzicht in de wooncultuur van de elite rond 1800, de latere verbouwingen in de 19e eeuw en de betekenis van buitenplaatsen voor de ontwikkeling van Rijswijk als aantrekkelijk toevluchtsoord buiten de stad.

12 SEPTEMBER 2026 – OPEN MONUMENTENDAG

Tijdens Open Monumentendag worden overal in het land monumentale gebouwen opengesteld voor het publiek. Het jaarlijkse thema biedt vaak een verrassende invalshoek op het Nederlandse erfgoed. In deze editie ligt de nadruk op de verhalen achter monumenten in de regio Den Haag en Rijswijk: van kerken en buitenplaatsen tot wederopbouwarchitectuur. Bezoekers kunnen deelnemen aan rondleidingen, lezingen en wandelingen die de historische lagen van de omgeving zichtbaar maken.

LEZING BRUTALISME

Deze lezing duikt in het brutalisme, een naoorlogse architectuurstroming die bekendstaat om haar ruwe beton, sculpturale vormen en idealistische uitgangspunten. Aan bod komen internationale pioniers zoals Le Corbusier, maar ook Nederlandse voorbeelden uit de jaren 1950–1970, waaronder overheidsgebouwen, universiteitscomplexen en kerken. De spreker bespreekt de maatschappelijke context van de wederopbouw, de waardering én kritiek die het brutalisme heeft gekregen, en de actuele discussie over behoud en renovatie.

LEZING INTERIEURENSEMBLES

Interieurensembles zijn historische interieurs die als samenhangend geheel bewaard zijn gebleven. In deze lezing wordt uitgelegd hoe architectuur, decoratieve kunst en meubilair in verschillende perioden — van 17e-eeuwse stijlkamers tot 20e-eeuwse totaalontwerpen — elkaar versterken en een unieke sfeer creëren. De lezing behandelt voorbeelden van Nederlandse buitenplaatsen, stadspaleizen en modernistische villa’s, en gaat in op de kwetsbaarheid van interieur ensembles en de uitdagingen bij restauratie en behoud.

10 DECEMBER 2025 – LUSTRUMSYMPOSIUM ‘BACK TO THE FUTURE’

De Vereniging Vrienden Monumentaal Erfgoed Den Haag e.o. viert dit jaar haar lustrum! Vijf jaar inzet voor het behoud en de zichtbaarheid van ons Haags erfgoed – dat laten we niet onopgemerkt voorbijgaan. Op 10 december a.s. heten we u van harte welkom voor een feestelijke bijeenkomst vol historie, muziek en inspirerende ontmoetingen op een bijzondere monumentale locatie. Noteer de datum alvast in uw agenda – een officiële uitnodiging volgt binnenkort. Samen eren we het verleden en bouwen we aan de toekomst van ons erfgoed.

9 NOVEMBER 2025 – EXCURSIE ‘PAUW HUIS’

Aan de Herengracht in Den Haag worden wij uitgenodigd in het statige Pauw Huis, gebouwd rond 1647 voor de invloedrijke familie Pauw. Ooit was het een stadspaleis vol diplomatieke ontmoetingen en patricische grandeur. In de 19e eeuw kreeg het zijn karakteristieke eclectische gevel, nog altijd een blikvanger aan de gracht. Binnen herinneren glas-in-loodramen en hoge plafonds aan een rijk verleden. Rond 1900 bood het huis onderdak aan de Haagsche Kunstkring. Door de jaren heen veranderde de functie, maar niet de ziel van het gebouw. Vandaag is het een rijksmonument met prachtige appartementen vol historie. Het Pauw Huis blijft een tastbare getuige van Den Haags elegante verleden. Een plek waar geschiedenis nog altijd voelbaar is.

25 SEPTEMBER 2025  – EXCURSIE KONINKLIJKE VERZAMELINGEN

Met veel plezier nodigen wij onze leden binnenkort uit voor een bijzonder bezoek aan de Koninklijke Verzamelingen in Den Haag. Tijdens deze exclusieve rondleiding door het Koninklijk Huisarchief krijgt u een unieke kijk achter de schermen van het koninklijk erfgoed van Nederland. De Koninklijke Verzamelingen vormen een indrukwekkende collectie kunstwerken, historische documenten, meubelen en objecten die door de eeuwen heen zijn verzameld door de Oranjes, onze vorsten en vorstinnen. Onder begeleiding van een deskundige gids ontdekt u bijzondere stukken die zelden voor het publiek te zien zijn. Wij kijken uit naar uw komst voor een inspirerende en culturele middag in het hart van koninklijk Den Haag.

3 AUGUSTUS 2025 – EXCURSIE SOEFI TEMPEL ‘UNIVERSAL MURAT HASSIL’

Voor een zomerse ochtend aan zee nodigen wij u uit voor een excursie naar de Soefi-tempel in Katwijk. Dit is een in 1970 gebouwde, universele soefitempel, opgericht op een plek die geliefd was bij Hazrat Inayat Khan vanwege een mystieke ervaring. Het sobere, vierkante gebouw met zijn gouden koepel dient als spiritueel centrum voor meditatie, erediensten en culturele bijeenkomsten in een vredige duinomgeving. Ontworpen door S.J. van Embden en geopend in 1970, is het gebouw een eenvoudig vierkant (13 × 13 m) met een gouden, doorzichtige koepel die zacht goudkleurig licht binnenlaat via glazen bakstenen in de muren. De koepel symboliseert het hart dat zich opent voor het goddelijke. Als uniek centrum van Universeel Soefisme organiseert de tempel universele erediensten, zomerscholen, broederschapsbijeenkomsten, meditatie, concerten en tentoonstellingen. Ze is vrij toegankelijk voor publiek en deel van het “Grootste Museum van Nederland”. Rondom de tempel liggen stiltepaden en een openluchtauditorium. De inrichting bevordert contemplatie en verbinding met de natuur.

24 MEI 2025 – BEKLIM DE TIJD – DE HAAGSE TOREN ROEPT!

Op 24 mei 2025 werden voor ons de deuren van één van de oudste én meest markante bouwwerken van Den Haag geopend:  de Haagse Toren en de Grote Kerk. Door één van de vaste dominees kregen we een rondleiding door de kerk en daarna konden we Den Haag van boven bekijken, maar ook figuurlijk terug reizen door ruim 600 jaar geschiedenis. De Haagse Toren is gebouwd in de 15e eeuw en hoorde bij de Grote of Sint-Jacobskerk – destijds het religieuze hart van het oude Den Haag. Met zijn indrukwekkende hoogte van 92 meter was de toren eeuwenlang het hoogste punt van de stad en hét oriëntatiepunt voor reizigers en zeevaarders. De zeshoekige vorm van de toren is uniek in Nederland en staat symbool voor het eigenzinnige karakter van Den Haag. De klokken uit de toren luiden bij belangrijke gebeurtenissen: van koninklijke geboortes tot rampen en oorlogen. Op de spits waait nog altijd de beroemde Haagse ooievaar, al eeuwenlang het symbool van de stad.

14 FEBRUARI 2025 – EXCURSIE PORTUGESE SYNAGOGE

In Den Haag lieten in 1726 de leden van de Sefardisch- of Portugees-Joodse gemeente Honendal (Steun der Armen) een fraaie synagoge aan de Prinsessegracht/Jan Evertstraat 7a bouwen naar het voorbeeld van de Amsterdamse synagoge. De synagoge was na de grote Portugese synagoge in Amsterdam, de belangrijkste van Nederland. De Franse architect Felix du Sart was de ontwerper van het gebouw, met uitzondering van de voorgevel. Voor het ontwerp daarvan werd de beroemde architect Daniel Marot (1661-1752) in de arm genomen. In Den Haag ontwierp Marot onder meer de Statenzaal en de Trêveszaal op het Binnenhof en enkele uitbreidingen van het Huis ten Bosch. Zowel de synagoge, als het monumentale hek aan de Jan Evertstraat zijn uitgevoerd in de Lodewijk XIV-stijl. De synagoge is een rijksmonument.

15 DECEMBER 2024 – EINDEJAARSBORREL IN MUSEUM BREDIUS

De locatie voor onze komende oudejaarsborrel is wel heel bijzonder. We worden ontvangen in Museum Bredius aan de Lange Vijverberg 14, pal tegenove het Binnenhof. Daar genieten we niet alleen van een borrel en een hapje, maar vooral van het schitterende interieur, waarin beroemde meesters als Rembrandt, Jan Steen, Aart van der Meer en Meindert Hobbema te bewonderen zijn.

12 OKTOBER 2024 – EXCURSIE SEYS-INQUART BUNKER 

De vijand misleiden was een effectief wapen in de Tweede Wereldoorlog. Zo plaatsten de Duitsers nepvliegtuigen op vliegveld Ockenburgh en op vele andere locaties, opdat de geallieerden niet de echte zouden bombarderen. Maar de meest monumentale vermomming was ongetwijfeld de bunker van Arthur Seyss-Inquart, Rijkscommissaris van Nederland namens nazi Duitsland. Hij woonde op landgoed Clingendael en om zich tegen luchtaanvallen te beschermen liet hij 400 meter verder op het landgoed een bunker bouwen met muren van 2 meter dik en een plafond van 4 meter dik. Een onneembaar bastion, in de gedaante van een rustieke boerderij. Op zaterdag 12 oktober 2024 namen leden van de VME deel aan een excursie naar dit vreedzaam ogend nazinest. Vrijwilligers van Stichting Atlantikwall Museum Scheveningen leidden hen rond in het complex en gaven informatie over het gebruik ervan tijdens en na de oorlog.
Een belevenis!

1 SEPTEMBER 2024 –  RONDLEIDING BEELDENEXPOSITIE IN TUIN EN REGENTENKAMER HOFJE VAN NIEUWKOOP

Van 9 augustus tot 15 september 2024 exposeerden beeldhouwers die verbonden zijn aan Pulchri Studio hun werk in de prachtige binnentuin en in de Regentenkamer van het Hofje van Nieuwkoop. Deze tentoonstelling was voor iedereen toegankelijk, maar op 1 september om 16.00 uur gaf kunstenaar Jos van der Berg speciaal voor VME-leden een rondleiding. Met 40 aanmelders was dit evenement volledig volgeboekt. 

21 JULI 2024 – BEZOEK VOORMALIG WEESHUIS HOOFTSKADE

Het is een intrigerend Rijksmonument, het in 1867 in gebruik genomen Diaconaal weeshuis van de Nederduitse, Hervormde gemeente.  Opvangplek van weeskinderen, maar ook bolwerk van kinderarbeid en karigheid. Inmiddels omvat het complex 85 stadsappartementen en veel van de authentieke bouwstijl van architect Elie Saraber is nog te bewonderen. Op zondag 21 juli bezochten 24 leden en introducé ’s dit Haagse, monumentale erfgoed, rondgeleid door bewoner en VME-lid Machiel de Vries. 

23 JUNI 2024 – RONDLEIDING HOF VAN WOUW

Een van de mooiste en meest authentieke hofjes van Den Haag is de Hof van Wouw aan de Lange Beestenmarkt, in 1647 gesticht door Corneliavan Wouw, telg uit een Haagse regentenfamilie. Zeventien huisjes, bestemd voor minvermogende, alleenstaande  vrouwen, en een heel bijzondere tuin: de Tuin der Hesperiden. Op zondagmiddag, 23 juni werden wij ontvangen in de Tuinkamer. Daarna volgde een rondleiding en werden de verhalen verteld over Cornelia, over de geschiedenis van het hofje en over de dramatische ontstaansgeschiedenis van de Hof van Wouw. De rondleiding duurde circa anderhalf uur. Om dit monument goed in stand te kunnen houden, werd entree geheven.